Introduction

Provincies zoeken naar intensivering van de klimaatbijdrage in de vorm van vastlegging van CO2 in lokale projecten. Denk aan bomen en boslandbouw, maar ook nieuwe methodes zoals biobased bouw, zeewierproductie en olivijn; methodes die naast klimaatimpact ook andere Sustainable Development Goals (SDGs) realiseren. Stichting Climate Cleanup kan de samenwerking in en tussen de provincies Zuid Holland, Noord Holland en Gelderland stimuleren voor de ontwikkeling van drie additionele routes die substantieel bijdragen aan de invulling van de klimaatambities: Bio-based Bouw (Zuid Holland), zeewier en olivijn (Noord-Holland) en boslandbouw (agroforestry) (Gelderland). 

De drie methodes/routes zijn gekozen vanwege hun brede positieve impact en potentiële schaalbaarheid: hout/biobased bouw kan in 2030 ongeveer 5Mt/jr bijdragen (100Mt voor 1 miljoen woningen, levert 5Mt/jr in 2030 met ruwe scenarioprojectie), zeewierteelt zo’n 9Mt/jr, boslandbouw 7Mt/jr (getallen zijn ‘technisch potentieel’ life cycle (LCA) gebaseerde inschattingen CO2-afname in 2030 in Nederland).

Drie uitvoerende partijen verzorgen de lokale implementatie: Holland Houtland in Zuid-Holland, reNature Foundation in Gelderland, GreenSand in Noord-Holland. In samenwerking met bestaande bouwprojecten, zeewierteelt en boslandbouw wordt een betrouwbaar model ontwikkeld en toegepast opgebouwd uit gevalideerde onderdelen. Dit model levert onder andere berekening en impact rapportage waarmee de bespaarde en vastgelegde CO2 met andere SDG-voordelen (stikstof, natuur, banen) inzichtelijk wordt gemaakt op basis van de SDGs. Daarmee wordt opschaling gefaciliteerd. Het kader en het rekenmodel worden open source ontwikkeld vanuit en aangesloten op de methodiek van de Green Deal Nationale Koolstofmarkt. 

Transformatie en informatie designers van Climate Cleanup en Holland Houtland werken met de Provincie en ondernemers in een ‘Life Lab’ dat het wicked problem van koolstof boekhouding voor CO2 opslag op een praktische manier onderzoekt en uitvoert. Doel en werkwijze is om zo snel mogelijk, maar samen, een minimaal werkend transactiemodel te verwezenlijken met als resultaat dat de ondernemer (biobased bouwer) wordt betaald voor de koolstof-meerwaarde. Er wordt een evaluatie gemaakt van de netto koolstofvastlegging in een specifiek biobased bouwproject. De keuze van het project is onderdeel van de eerste sprint onder deze opdracht. De evaluatie, in de vorm van een rapportage met SDG scorecard, is zoveel mogelijk gebaseerd op bestaande methodieken, inclusief de aanpak van de Nederlandse Stichting Nationale Koolstofmarkt, en volgt de processtappen zoals gegeven in figuur 1. Aspecten als de duur van de opslag en de vermeden uitstoot staan centraal in de analyse. Vernieuwend is de ‘full carbon’ analyse, waarin extra voordelen voor andere SDGs dan klimaat niet alleen benoemd worden maar ook worden ingeprijsd. Een ‘tier 1’ benadering is een eerste fase assessment met grote maar gespecificeerde onzekerheidsmarges. Zo’n benadering is niet nieuw maar deze wordt te weinig toegepast. Doel is dat ook met onvolledige informatie, inherent aan natuurlijke koolstofopslag, toch ex ante transacties kunnen worden gefaciliteerd door doordat betrouwbaarheidsmarges expliciet zijn gemaakt. Ook is vernieuwend dat naast de accounting methodiek ook de rekenmodellen zo veel als mogelijk volgens commons-principes in een open repository beschikbaar zijn, zodat ontwikkelaars en overheden wereldwijd er gebruik van kunnen maken en op door kunnen bouwen. Deze ‘data commons’ is onderdeel van het framework genoemd onder punt 4 sub 3 hieronder. Verdere ontwikkeling van de governance hiervan is onderdeel van dit project. 

 Figuur 1 – systeemschema full carbon accounting voor natuurlijke klimaatoplossingen 

Bovenstaande figuur toont de complexe samenhang in huidige ‘carbon accounting’ frameworks voor het verkopen van vrijwillige carbon credits. Dit project werkt aan het toevoegen van biobouw als methode aan de assessment kant links (research, data en methode), aan de ontwikkeling van systeemelementen Open Repository en SDG-Certificering (integreren van ‘additional benefits’), Transaction (het concept transactieplatform) en reporting (een ‘full carbon’ CO2 en SDG rapportage).